Vai trò cấp xã, phường trong quản lý chất lượng công trình xây dựng — phân cấp mới 2025

 

📌 Giới thiệu tổng quan

Từ khi Nghị định 144/2025/NĐ‑CP và Nghị định 06/2021/NĐ‑CP có hiệu lực, vai trò của UBND xã/phường được nâng cao rõ rệt: không chỉ dừng ở “giám sát”, mà còn chính thức trở thành cơ quan “theo dõi – kiểm tra – xử lý” chất lượng công trình xây dựng trên địa bàn. 

Quy định mới mang lại lợi ích trực tiếp cho cộng đồng — giúp giám sát thi công sát thực tế, phát hiện vi phạm, kịp thời ngăn chặn các nguy cơ về an toàn, chất lượng công trình.

---

🔎 Những thay đổi từ phân cấp: xã/phường được quyền gì?

1. Theo dõi và kiểm tra thi công xây dựng

• UBND xã/phường có quyền theo dõi sát quá trình thi công, bảo trì công trình — từ xây dựng nhà dân, công trình công cộng đến sửa chữa, cải tạo.

• Khi phát hiện sai phạm, xã/phường có thể chủ động yêu cầu tạm dừng thi công hoặc kiến nghị xử lý. 

2. Chủ trì nghiệm thu & xử lý khi có sự cố

• Trong trường hợp có các công trình cấp II, III — nếu xảy ra sự cố như sàn lún, nứt tường, vật liệu kém chất lượng, hệ thống hạ tầng không đạt… xã/phường có trách nhiệm kiểm tra, nghiệm thu hoặc xử lý trực tiếp, thay vì đẩy lên cơ quan cấp cao.

• Việc phân cấp này giúp “đưa quyền và trách nhiệm về gần dân”, tăng khả năng phát hiện & xử lý kịp thời các vi phạm — từ đó đảm bảo an toàn cho người dân.

3. Chuyển từ “xin – chờ phê duyệt” sang “giám sát tại nguồn”

Theo giải thích từ bên thực hiện, nếu xã/phường được trang bị đủ năng lực (kiến thức nghiệm thu, kiểm tra, xử lý rủi ro…), thì mô hình quản lý sẽ chuyển từ “xin giấy phép – chờ phê duyệt” sang “giám sát tại nguồn, chịu trách nhiệm tại chỗ” — phù hợp với đô thị hiện đại, giúp hành chính địa phương gần dân hơn.

---

✅ Ý nghĩa của việc phân cấp: vì sao cộng đồng cần biết

• Tăng tính minh bạch, trách nhiệm: Người dân, đơn vị thi công không còn “lách” qua các kẽ hở giấy tờ — bởi giám sát ngay tại cơ sở, sát thực tế.

• Phát hiện & xử lý nhanh sự cố: Khi công trình có biểu hiện nguy hiểm (nứt tường, lún, vật liệu kém…), xã/phường — gần nhất với thực tế hiện trường — có thể can thiệp nhanh hơn.

• Giảm gánh nặng cho các cấp cao: Không phải mọi công trình nhỏ hay sửa chữa dân sinh đều phải “đòi” lên cấp quận/huyện — giúp cải thiện hiệu quả quản lý, rút ngắn thủ tục.

• Bảo vệ quyền lợi người dân & chất lượng sống: Khi xã/phường chịu trách nhiệm giám sát, người dân sẽ yên tâm hơn về chất lượng, an toàn công trình — đặc biệt nhà ở dân sinh, công trình nhỏ.

---

🔧 Một vài khuyến nghị khi triển khai phân cấp

• Xã/phường cần được trang bị đầy đủ năng lực: hiểu biết về nghiệm thu, giám sát chất lượng xây dựng, quy trình xử lý sự cố — nếu không, có thể xảy ra “có quyền nhưng không dám dùng”. 

• Cần công khai minh bạch thông tin tới người dân: khi nào cần xin phép, kiểm tra, giám sát — để giảm tình trạng xây dựng “chộp giật”, kém chất lượng.

• Tăng cường giám sát, phản hồi từ cộng đồng: người dân nên phối hợp, phản ánh nếu phát hiện thi công bất thường, chất lượng kém — giúp xã/phường can thiệp kịp.

---

Việc phân cấp thêm quyền và trách nhiệm cho cấp xã/phường trong quản lý chất lượng công trình xây dựng là bước tiến quan trọng trong quản lý nhà nước — giúp đưa quyền kiểm soát về gần với người dân, tăng tính minh bạch, giảm thủ tục, đồng thời nâng cao chất lượng & an toàn nhà ở, công trình.

Nếu được thực hiện nghiêm túc, đây có thể là một mô hình quản lý hiệu quả, bền vững — “quản lý tại nguồn, chịu trách nhiệm tại chỗ”.

________________________________

⭐ CÔNG TY CỔ PHẦN COMACPRO ⭐
🏠 Trụ sở chính: Tòa nhà ACCI, 210 Lê Trọng Tấn, Quận Thanh Xuân, TP Hà Nội
☎ Miền Bắc: 0865.919.939
🏠 VP Miền Nam: 860/13B Huỳnh Tấn Phát, phường Tân Phú, quận 7, Tp Hồ Chí Minh
☎ Miền Nam: 0865.151.506
📧 Email: cskh@comacpro.vn